15 Mart 2015 Pazar

nergis..günümüzde narkissos ve ekho

Kişiler sahip oldukları güzellik, güç, yetenek vs gibi kendilerini diğer insanlardan bir adım öne çıkaracak nitelikleri başkalarının yıkımına neden olacak şekilde kullanırlarsa; bir gün mutlaka cezalandırılacaklarına inanmış antik çağda insanlar. Bu cezayı verecek kişi ise ilahi adalet olarak adlandırabileceğimiz bir tanrıça olan Nemesis.

Nemesis’in gazabına uğrayanların en başında, ölümcül bir güzelliğe sahip olan yakışıklı delikanlı Narkissos gelir.

Narkissos güzelliğiyle görenleri büyüleyen bir delikanlı; Ekho ise kimsenin ulaşmayı başaramadığı güzeller güzeli bir peridir. Hikâye ikisinin karşılaşmasıyla başlar.

Issız kırlarda dolaşan Narkissos’u görünce güzel Ekho; yakıcı bir arzu sarar bedenini ve düşer yakışıklı gencin peşine… 
Delikanlıya yaklaştıkça aşkı daha bir alevlenir, daha çok yaklaşmak, ona dokunmak, gözlerine dalmak, güzel sözlerle Narkissos’a ulaşmak ister ama nafile… 
Yaratılışı izin vermez bir kere buna; Echo ancak sözleri bekleyebilirdi ki cevap yollayabile… Çünkü zamanın birinde diğerleri gibi normal bir peri iken; tanrıça Hera tarafından kendisine bir görev verilmiş, verdiği görev tanrıçanın istediği gibi sonuçlanmayınca lanetlenmiştir. Tanrıça Hera Ekho’nun konuşma iradesini elinden almış; sadece başkalarının söylediklerini tekrar etmekle cezalandırmıştır.

narkissos ve ekho
                               Narkissos ve Ekho John William Waterhouse (1849-1917)


Narkissos ormanda yeşilliklerin arasından süzülüp gelen nehrin kıyısına ulaştığında birinin varlığını hissedip seslenir:
''Orada kim var? ''Ekho ''Varrr'' diye cevap verir. Narkissos ''Burada buluşalım'' der, Ekho koşarak çıkar gelir ormandan hemen. Yakışıklılığı nedeniyle kibri ve egosu tavan yapan delikanlı Ekho'yu görünce ;''Olacaksa sahip olduğum her şeyim senin; öleyim daha iyi'' der ve koşarak uzaklaşır genç kızdan. Ekho aşkıyla erir, ne yiyebilir ne içebilir. Zaman geçtikçe tükenir ve ölüme teslim olur.

Ekho Narkissos'un kibrine kurban olur da tanrılar boş durur mu? Adalet elbet tanrılar tarafından uygulanır.

Narkissos yorgun düşünce; yemyeşil kırların arasında, pırıl pırıl sularında yaprakların gölgesinin oynaştığı pınara yürür. Pınarın ve çimlerin güzelliği çeker onu kendine ve yavaşça kenarına uzanır. Susuzluğunu gidermek için sulara eğilince suya vuran muazzam bir güzellik görür.

Narkissos’un kendi kendine duyduğu aşkı Ovidius’un dizelerinden daha güzel kim anlatabilir?

narkissos ve ekho
                                                               Narkissos
Gidermek isterken susuzluğunu, artıyordu bir yandan susuzluğu,
içtikçe suya vuran güzelliğine hayran,
seviyordu tensiz bir hayali, vücut sanıyordu sulardakini.
Donakaldı Paros mermerinden bir heykele benzeyen o aynı yüzle
kımıldamaksızın, bakıyordu kendine kendi şaşkın şaşkın...

Bilmeden kendini arzuluyor, severken onu, kendini seviyor.
İsterken kendini istiyordu, içini yakan ateşi tutuşturan da kendiydi.
kaç kere aldatan öpücükler sundu aldatan pınara...
Ellerini kaç kere daldırdı, boşa kavuştu kolları sularda.
Neyi gördüğünü bilmiyor, fakat yanıyordu onunla,
gözleri aldatan hayal onu coşturuyordu.

Anlıyorum, o benim, aldatmıyor artık beni artık hayalim.
Tutuşturan da ben, yanan da. Kendime olan sevgimle yanıyorum.
ne yapayım? İsteneyim mi? İsteyeyim mi? İstenecek ne kaldı artık?
beni yoksul ediyor varlığım; arzuladım benimle.
Ayrılabilsem vücudumdan; garip bir dilek seven için ama
Sevdiğim uzak olsa keşke. kemirsin artık gücümü acı,
ve geldi son günleri ömrümün, göçüyorum hayatımın baharında.
Ölüm gelmeyecek bana ağır, dinecekse acılarım.
Sevdiğim daha ömürlü olsun dilerim.

Ve şimdi can verelim ikimiz bir solukta.


narkissos ve ekho
                                                         Narkissos ve Ekho

Narkissos suyun başında, gün geçtikçe eriyip gider, Ekho uzaktan seyrederken sevdiğini, Narkissos'un suya ve doğaya karışan iniltilerini tekrarlar durur.

Şunlar oldu son sözleri gözlerini ayırmadan sulara bakan Narkissos'un:
''Ey boş yere sevdiğim çocuk''; yer tekrar iletti dediklerini.
''Elveda''  deyince o, bağırdı Ekho:''Elveda''
Yorgun başını dayadı sık çayırlığa
ölüm kapadı efendilerinin güzelliğine hayran gözlerini.
hala bakıyordu kendine, yer altına göçtükten sonra bile;
bakıyordu styks sularına. Dövündüler bacıları Naias'lar
kesik saçlarını yanıbaşına koydular; dövündüler Dryas'lar,
Ekho'da katıldı onlara. tam sedyeyi,odun yığınını, titreyen meşaleleri hazırladılar,
vücut yoktu hiç bir yerde, yerinde sarı göbeğini
beyaz yaprakların kucakladığı bir çiçek buldular


narkissos ve ekho
                                                                   Nergis

Narkissos'un suyla başlayan aşkı, nergisin suya karışmış haliyle devam eder. Nergis, Narkissos'un toprakta kalan hali ise, Nilüfer çiçeği de suya düşen yansımasıdır.


narkissos ve ekho
                                              Selman Çetin Objektifinden Nilüfer


Narkissos zaman içinde narsisizm kelimesine kaynaklık ederek, kişinin kendisine tapması veya kendisini fazla sevmesini ifade etmek için kullanılmaya başlar. Narsisizmin tanımı daha çok krallar, firavunlar ve diktatörleri tanımlarken anlam kazanır. Kendilerini her şeyin üzerinde gören ve kontrolü altında tutmak isteyen bu kişiler, sürekli güçlerini kaybetme korkusu içinde  sürdürdükleri yaşamlarında daha yıkıcı, şüpheci, yalnız ve korkak olmaya başlarlar.


Eskiden nergisleri gördüğümde hatırladığım Narkissos (Narsis) ve Ekho'nun (Eko) mitolojik öyküsünü bu aralar diktatörleri izlerken anımsıyorum hep. Önceden duygulu ve hoş gelen hikâyeden neredeyse soğumaya yüz tuttum son zamanlar.

Kendisini yönetimin en tepesine taşıyan Narkissos’lar genelde arkalarında ağzından çıkan her sözü kayıtsız şartsız kendi sözlerine dönüştüren bir grup Ekho taşırlar. Narkissos bağırır ''Yapılacak'''; Ekho tekrar eder ''Yapılacak''.
Günümüzdeki Narkissos’lar bir gün kibri, hırsı ve kendilerine olan aşklarıyla eriyip, tükenip, ölüp giderlerse; gömüldükleri toprakta değil bir nergis, ot bile yetişmeyecek. Ama lütfeder de biterse bir ihtimal; hem boylarına hem karakterlerine uygun bir devedikeni bitecek.









Creative Commons Lisansı
Bu eser Creative Commons Al 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır. Bu yazının tüm hakları yazara aittir.Kaynak göstermeden kopyalanamaz ve alıntı yapılamaz.

2 yorum:

  1. Allah'tan bu yazıyı önceden görmemişim ama iyi ki gördüm. Önceden görsem bu narkissos konusunda tek satır yazmazdım. Çünkü bu yazı çok güzel olmuş.

    Laf aramızda sanki bu yazıdan etkilenmişim de yazmışım gibi olmuş ama gerçekten yeni gördüm. İlginç.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Teşekkür ederim. Sizin yazınız da güzel ve eğlenceliydi keyifle okudum :) Okurken hiç görmüş olabileceğinizi düşünmedim zaten, öyle olsa daha farklı ele alırdınız.

      Sil