Pazar, Mayıs 1

büyük iskender... krallıktan tanrılığa yükselen bir komutan

Tarihte bir örnek bize gösterir ki; Bir insan şans tanrıçası Tykhe'yi arkasına alıp, elindeki gücü ve zekasını da iyi kullanırsa, biraz da yaşanan olayları lehine yorumlama kabiliyeti varsa, yeryüzünde bilinen kara parçalarının yarısını ele geçirmesi, krallıktan tanrılığını ilan etmesi işten bile değildir.

Anadolu'nun en büyük tapınağı olan Efes Artemis Tapınağı 21 Temmuz 356 yılında ünlü olmayı aklına koyan bir deli tarafından ateşe verildiğinde, bu eylemi gerçekleştiren akıl hastası Herostratos bu gecenin kendisi kadar bir başkasının ününe katkıda bulunacağını ve psikolojiye aşırı şan ve şöhret düşkünlüğünü açıklamak için kullanılan ''Herostratik'' deyimini kazandıracağını elbette bilemezdi.

Büyük İskender'in doğumu, genç yaşta üç kıta üzerinde kurduğu hakimiyeti ve ölümü Anadolu'da iki olayla efsaneleşir. Kentlerin, insanların ve vahşi doğanın hakimi ve koruyucusu, doğumların ve ölümlerin sorumlusu tanrıça Artemis'in evi kabul edilen Efes Artemis tapınağı bir deli tarafından ateşe verilip yanıp kül olunca, halkın tanrıçaya olan güveni sarsılır. Kendi evini bile koruyamayan, yanmasını engelleyemeyen tanrıça onları nasıl koruyacaktır?

büyük iskender
                                                           Büyük İskender

Artemis'e dair şüpheler İskender'in M.Ö 334'de Trakya üzerinden Anadolu'ya geçip teker teker kentleri ele geçirmeye başlamasıyla yok olur ve tanrıça itibarını tekrar kazanır. Tanrıça yangında evini koruyamamıştır çünkü; o gece evinde, yani tapınakta değildir. Bir başka tanrının doğumunu bizzat kendisi yaptırmak için evinden ayrılmıştır. Doğumunu yaptırdığı tanrı ise Efes Artemis tapınağının yakıldığı gece doğan, Makedonya kralı Büyük İskender'dir.

Tanrılığı doğumunda meydana gelen bu olayla tescillenen Büyük İskender'in, genç yaşta yaptığı fetihler ve başarılarının yanı sıra, Anadolu'da meydana gelen başka bir efsaneyle tanrısallığı iyice perçinlenir.

Frigler Trakya üzerinden gelip günümüzdeki Eskişehir-  Kütahya- Afyon üçgenine yerleşince kendilerini ve ülkeyi toparlayacak bir kralın arayışına girerler. İmdada bir kehanet yetişir. Kente öküz arabasıyla girecek ilk kişiyi kral yapmaları buyrulur kehanette. Bekleyiş fakir çiftçi Gordias'ın öküzlerin çektiği bir arabayla kente girmesiyle son bulur. ''Çiftçi Gordias'', başkenleri Gordion'un kurucusu, Friglerin büyük kralı,  ''Kral Gordias'' olarak buluverir kendisini.

Gordias kendisini krallığa taşıyan arabasını Frig tanrısı Sabazios'un tapınağına adayarak, minnetini gösterir tanrıya ve talihine. Tapınağın bahçesinde kızılcık ağaçlarının dallarıyla sımsıkı bir düğümle bağlanan arabanın ünü, günden güne yayılır tüm Anadolu'ya. Gordias'ı krallığa taşıyan araba, onun attığı düğümü çözebileni, tüm Asya'nın fatihi olmaya taşıyacaktır efsaneye göre.

Tıpkı ülkemizin sorunlarının son yıllarda içinden çıkılamaz hale gelmesi gibi, yıllar içinde arabaya atılan düğüm de öyle sıkılaşır ki çözülmesi imkansız hale gelir.

gordion düğümü
                                                         Gordion Düğümü

Gordion'un kapılarına dayanıp bölgeyi ele geçiren, Asya'nın fatihi olmaya aday İskender, ününü duyduğu arabanın düğümünü çözmeye yeltenir ama düğüm çözülmez. Bunun üzerine belindeki kılıcı çekip, ortadan ikiye bölüverir düğümü. Öyle ya da böyle sonuçta düğüm çözülmüştür ve İskender Asya'nın fatihi olma yönünde yoluna devam eder. Hindistan'ın kapılarına kadar dayanır fakat Asya'nın ve dünyanın fethine aday Büyük İskender ateşli bir hastalığa yakalanarak  henüz 33 yaşında iken yaşamını kaybeder.

Asya fethini tamamlayamadan ölümünün nedeni ise Gordion düğümünü akıl ve beceriyle çözmek yerine kılıçla kesmesinin lanetidir kimilerine göre. Geriye ise, akıl yoluyla konuşarak veya uzlaşarak çözümlenemeyip kaba kuvvetle çözülmeye çalışılan sorunlar için kullanılan, belki de son yıllarda ülkemizin durumunu en iyi anlatan ''Gordion Düğümü'' deyimi kalır günümüze.


Creative Commons Lisansı

Bu eser Creative Commons Alıntı 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır. Bu yazının tüm hakları yazara aittir. Kaynak göstermeden kopyalanamaz ve alıntı yapılamaz.

2 yorum:

  1. Yine harika yazmışsın. Teşekkür ederim. :) İskender en büyük dahilerden aslında babasına biraz da borçludur. Sırf İskender'i değil onunla beraber takım arkadaşlarına da iyi bir eğitim vererek geleceği dizayn etmiştir.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. İskender'in ölümüyle o takımdan dört tane imparator çıkar.

      Sil